Stara Rudna - Kościół (ruina)

Stara Rudna (Alt Raudten)


Kościół (ruina)
(nr rej.: 1512 z 27.01.1966)

 

Świątynia w Starej Rudnej w dokumentach źródłowych wymieniona została po raz pierwszy w 1366 roku. Trzon budowli, której ruiny przetrwały do dzisiaj pochodzi z przełomu XIV i XV stulecia. Od wieku XVI obiekt służył społeczności ewangelickiej. W XVIII stuleciu został przebudowany (nowe prezbiterium). W roku 1945 uległ częściowemu zniszczeniu i od tego czasu popada w ruinę.


Świątynia jest budowlą murowaną, orientowaną, z dwuczłonową zwężającą się nawą główną i węższym prezbiterium, które jest trójbocznie zakończone. Do korpusu nawowego od strony północnej przylega zakrystia, od strony południowej kruchta. Całość niegdyś wieńczyły dachy dwuspadowe, a wnętrze zamykały sklepienia kolebkowe z lunetami. W przestrzeni nawowej przetrwały fragmenty empor oraz relikty płyt nagrobnych. Wokół kościoła znajduje się cmentarz, zamknięty kamiennym murem (zachowanym częściowo).

opr. Piotr Bieruta

 

 

Literatura:
Alexander Duncker Die ländlichen Wohnsitze, Schlösser und Residenzen der ritterschaftlichen Grundbesitzer in der preußischen Monarchie… Berlin 1857 - 1883
Henryk Ciesielski, Hanna Wrabec Katalog zabytkowych ogrodów i parków województwa legnickiego, Legnica 1997
Konrad Klose Beiträge zur Geschichte der Stadt Lüben, Lüben 1924
Henryk Rusewicz Świątynie powiatu lubińskiego, Lubin 2006
Henryk Rusewicz Zamki, dwory i pałace powiatu lubińskiego, Lubin 2009
Jerzy Pilch Leksykon zabytków architektury Dolnego Śląska, Warszawa 2005
Robert Weber Schlesische Schlosser T. 1-3. Dresden 1909-1913
Zabytki Sztuki w Polsce. Śląsk, (praca zbiorowa pod red. Sławomira Brzezickiego, Christine Nielsen, Grzegorza Grajewskiego, Dietmara Poppa), Warszawa 2006
http://www.rudna.pl/index.php/gmina-rudna/historia

Stara Rudna - Park

Stara Rudna (Alt Raudten)

 

Park
(nr rej.: 460/L z 17.07.1976)

 

Park romantyczny w Starej Rudnej powstał w I połowie XIX stulecia. Założenie wykonano z wykorzystaniem, istniejącego od XVIII stulecia, ogrodu ozdobnego.


Do czasach obecnych park zachował swe pierwotne granice. Wytycza je lokalna droga oraz obrzeżne trakty spacerowe. Na osi rezydencji przetrwał długi kanał wodny, zakończony z dwóch stron owalnymi rozszerzeniami. Wzdłuż obrzeży tego kanału wytyczone są ścieżki, przebiegające po nasypach. W układzie kompozycyjnym czytelne jest także niewielkie wzniesienia, na którym znajdował się pawilon w formie świątyni Sybilli. Po tym budynku przetrwały jedynie resztki cokołu. Ponadto obszar parkowy przecinają liczne, nieregularnie rozplanowane ścieżki spacerowe oraz kanały wodne. W składzie gatunkowym drzewostanu dominują dęby szypułkowe, graby pospolite, lipy drobnolistne i świerki pospolite. Najstrszym drzewem jest ponad 200-letni dąb szypułkowy.

opr. Piotr Bieruta, Paula Chruściel

Literatura:
Alexander Duncker Die ländlichen Wohnsitze, Schlösser und Residenzen der ritterschaftlichen Grundbesitzer in der preußischen Monarchie… Berlin 1857 - 1883
Henryk Ciesielski, Hanna Wrabec Katalog zabytkowych ogrodów i parków województwa legnickiego, Legnica 1997
Konrad Klose Beiträge zur Geschichte der Stadt Lüben, Lüben 1924
Henryk Rusewicz Świątynie powiatu lubińskiego, Lubin 2006
Henryk Rusewicz Zamki, dwory i pałace powiatu lubińskiego, Lubin 2009
Jerzy Pilch Leksykon zabytków architektury Dolnego Śląska, Warszawa 2005
Robert Weber Schlesische Schlosser T. 1-3. Dresden 1909-1913
Zabytki Sztuki w Polsce. Śląsk, (praca zbiorowa pod red. Sławomira Brzezickiego, Christine Nielsen, Grzegorza Grajewskiego, Dietmara Poppa), Warszawa 2006
http://www.rudna.pl/index.php/gmina-rudna/historia

Stara Rudna - Pałac (ruina)

Stara Rudna (Alt Raudten)

 

Pałac (ruina)
(nr rej.: 1511 z 27.01.1966)

 

Barokowy pałac w Starej Rudnej został wybudowany około 1710 roku dla rodu von Nostitz. Wzniesiono go w miejscu starszej, skromniejszej rezydencji. Obiekt został nieznacznie przebudowany w I połowie XIX stulecia. Znacznie zniszczony podczas działań wojennych w 1945 roku pozostaje w stanie daleko posuniętej ruiny.


Pałac jest założeniem trójskrzydłowym, piętrowym, podpiwniczonym. Wzniesiony jest na planie podkowy, otwartej w stronę rozległego założenia parkowego. Wejście główne do rezydencji usytuowane jest od zachodu, prowadzi przez barokowy portal z piaskowca. W naprożu portalu znajduje się XVII wieczny kartusz herbowy ówczesnych właścicieli pałacu. Elewacje pałacu zdobiły, zachowane fragmentaryczne, podziały pilastrowe. Sale parteru posiadały sklepienia kolebkowe z lunetami oraz sklepienia żaglaste.

opr. Piotr Bieruta

 

 

Literatura:
Alexander Duncker Die ländlichen Wohnsitze, Schlösser und Residenzen der ritterschaftlichen Grundbesitzer in der preußischen Monarchie… Berlin 1857 - 1883
Henryk Ciesielski, Hanna Wrabec Katalog zabytkowych ogrodów i parków województwa legnickiego, Legnica 1997
Konrad Klose Beiträge zur Geschichte der Stadt Lüben, Lüben 1924
Henryk Rusewicz Świątynie powiatu lubińskiego, Lubin 2006
Henryk Rusewicz Zamki, dwory i pałace powiatu lubińskiego, Lubin 2009
Jerzy Pilch Leksykon zabytków architektury Dolnego Śląska, Warszawa 2005
Robert Weber Schlesische Schlosser T. 1-3. Dresden 1909-1913
Zabytki Sztuki w Polsce. Śląsk, (praca zbiorowa pod red. Sławomira Brzezickiego, Christine Nielsen, Grzegorza Grajewskiego, Dietmara Poppa), Warszawa 2006
http://www.rudna.pl/index.php/gmina-rudna/historia